اگر سردرد از صفراء باشد علامتش همان نشانيهاى چيرگى صفراء است و درد در محل اتصال استخوانهاى پيش و عقب سر جا دارد و درمانش همان است كه در نوع اول از غذا و بوكردنيها گفته شد . گذاشتن پارچه كتانى كه در دهن الورد يا سركه يا شير دختر « 1 » خيس كرده باشند و همچنين ماليدن روغن بنفشه و نمك بر پنجه پا ( قدم ) و نوشيدن آب ميوه‌هاى ترش سودمند است . در اين دو نوع اگر بيمارى طولانى و بپاكسازى مزاج نياز باشد نقوع مربع ، نقوع سنا و نقوع سرد « 2 » مفيد مىباشند اگر صداع از بلغم باشد نشانيش همان نشانيهاى غلبه بلغم و سنگينى سر و درد عقب سر است و درمانش غرغره با ايارج فيقراء و پاكسازى با ايارج اشق ، حب بلغم ، حب قوقايا ، حب شب يار و امثال اينها است « 3 » . در روزى كه بيمار مسهل خورده چيزى نبايد بخورد و در روزهاى بعد نان و مرباى بالنگ و شوربائى كه هل و دارچينى و زيره در آن ريخته‌اند بايد بخورد . اگر سردرد از سودا باشد نشانيش همان علامات غلبه سودا است و درمان آن مانند درمان بلغم است اما درمان مخصوص آن خوردن حب الشفاء است . اگر دردسر از بخارات معده باشد علامت آن پيروى بيمارى از حالت معده و اعتدال يا بيرون رفتن آن از راه طبيعى است و علاجش پاكسازى معده بوسيله ايارجات است ( اگر بر آن خلطى چيره شده باشد ) ، اگر معده ناتوان شده باشد ، آن‌طورى كه در باب بعد خواهد آمد بايد آن را تقويت كنند در اين هنگام خوردن اطريفال صغير و آملج كه در « 4 »

--> - و در فصد رگ را مىزنند تا خون از آن جارى شود . مترجم ( 1 ) منظور از شير دختر شير زنى است كه دختر زائيده . مترجم ( 2 ) نقوع بمعنى خيسانده است و راه ساختن انواع نقوع بعدا خواهد آمد . م ( 3 ) شرح ساختن اين داروها بعدا خواهد آمد . مترجم ( 4 ) - اطريفال مجموعه چند نوع هليله است كه بعدا خواهد آمد . مترجم